Vrouwen met menopauze-klachten, deze is voor jullie. Waarschijnlijk krijg je van je huisarts of gynecoloog niet de ‘beste’ oplossing aangeboden. Omdat de richtlijnen hier conservatief zijn en slechts op symptoomverlichting gericht. Vraag je huisarts om met jou mee te denken, in plaats van jou binnen hun one-size fits-all richtlijnen te duwen. Hier een voor hen onbekende behandelingsmethode die in veel gevallen beter aanvoelt.
(Afbeelding van wallpapers.com)
| Dit is geen medisch advies, onze artikelen zijn bedoeld om je wegwijs te maken in de betreffende materie. |
Er zijn veel vrouwen die menopauze klachten krijgen. Zelfs als ze hun leefstijl op orde hebben (stevig sporten, gezonde voeding met voldoende dierlijke vetten en weinig geraffineerde suikers, goede nachtrust, geen stress). Ik (Patrick) ken vanuit mijn sportlessen genoeg menopauze-vrouwen én andropauze-mannen om te begrijpen dat je dan een rotleven hebt. Vrouwen worden ‘droog’, mannen worden ‘slap’, concentratieproblemen, vergeetachtig, futloos, geen levensvreugde. Dat is nergens voor nodig.
Voor hen is er HRT wat staat voor ‘Hormone Replacement Therapie’. Vrouwen en mannen die het daadwerkelijk nodig hebben (klinische verschijnselen en consistent lage hormoonwaarden), krijgen hiermee vrij letterlijk een nieuw leven. Ik zie het gebeuren, ik spreek ze en ik hoor ze aan. We hebben heel openhartige gesprekken en het lijkt wel alsof ze graag bij iemand kwijt willen.
Wat mannen vaak zelf doen
Mannen uit mijn (sport) omgeving en in de VS, Canada, Australië en het UK zijn gewend om het zelf te doen. Die kopen online testosteron-cypionate en gaan elke 3-5 dagen een IM/SC injectie zetten. Typisch 60-120mg per week (geaccumuleerd). Die doen zelf bloedmetingen om hun testosteron op 25-30 nmol/L te krijgen, hun estrogeen niet te hoog en niet te laag en hun hematocriet binnen de grens. Al 20 jaar gaat dat zo. Kost ze €10/maand inclusief injectienaalden en alcohol doekjes. En €75 per bloedtest. ZELF DOEN IS NATUURLIJK NIET AAN TE RADEN, maar waarom doen veel mannen het dan toch zo? Omdat huisartsen en urologen hen naar hun mening niet goed willen helpen en omdat de gespecialiseerde klinieken onredelijk duur zijn en alsnog minder kennis hebben dan er in de sportwereld online beschikbaar is.
De hormoongels
De huisarts geeft in principe Androgel (m) of Estrogel (v). Smeerbare testosteron (m) of estradiol (v). Dat spul werkt goed maar heeft echter veel nadelen. Elke dag je halve lichaam volklatsen met 2-4 ‘pompjes’ is moeilijk vol te houden. Het spul is ‘besmettelijk’ tijdens opdrogen of zweten, druipt weer van je af als je te snel daarna gaat sporten, heeft een onvoorspelbare absorptie, is moeilijk precies te doseren, is duur en is algeheel onhandig. Je kunt de gel ook niet exact naar jouw persoonlijke ‘sweet spot’ doseren en die is voor elke man/vrouw anders (meten!). En in geval van de Androgel voor mannen en de korte halfwaardetijd van de testosteron-gels moet je ook nooit een dag vergeten. Voor de vrouwen is dat wat minder kritisch omdat de estrogelgels een iets langere halfwaardtijd hebben.
De langdurige injecties
Als een arts jou maandelijkse of ‘langdurige’ injecties geeft, word je verkeerd geholpen. De enorme pieken en dalen die dat geeft in de hormoonspiegel, zijn heel oncomfortabel en totaal onnodig. Meer valt daar niet over te vertellen.
De ‘bio-identieke’ therapieën
Bio-identiek is te preferen maar pas op met de termen ‘bio-identiek’ en ‘lichaams-identiek’. Bio-identieke hormonen zijn: progesteron, estradiol, testosteron, en soms worden ook DHEA en pregnenolon gebruikt. Die zijn bio-identiek (en duidelijk veililger) in tegenstelling tot de surrogaattroep die helaas ook nog wordt gebruikt zoals Medroxyprogesteronacetaat (MPA), Norethisteron(acetaat), Levonorgestrel, Dienogest, Drospirenon, Ethinylestradiol enz. De hormoonsurrogaten hebben veel bijwerkingen. In de mannelijke TRT wordt het allang niet meer gebruikt.
Echter, alle estradiol of progesteron of testosteron is bio-identiek (en synthetisch). Of het nu een gel, een pil of een injectie is. Ook de zogenaamde esters uit de injecties (nadat enzymen in je lichaam het extra moleculaire staartje er af hebben geknipt, is het weer exact hetzelfde molecuul als in de gel).
Een geindividualiseerde behandeling
De gels zijn in principe een one-size fits all behandeling. De dosering is niet heel nauwkeurig of hoog te krijgen. Er is een in dat opzicht beter protocol beschikbaar. Waar vrouwen naar kunnen vragen, is microdosing met estradiol-cypionate of -valerate, elke 3-5 dagen zelf injecteren, met een korte 16mm 25G naald is dat makkelijk en pijnloos, en met wat uitleg veilig te doen (zeker de subcutane injecties in een huidplooi). Het is helemaal op maat te doseren waardoor je uiteindelijk niet alleen maar symptoomverlichting bereikt, maar een echt lekker gevoel. In Nederland wordt dit nog niet gedaan en zijn estradiol-cypionate of valerate ook niet goedgekeurd, maar in de VS, het UK, Mexico, Canada en veel andere landen is het heel gebruikelijk vanwege de in veel gevallen betere resultaten. Er moet helaas echter eerst vraag naar zijn voordat artsen zich er in gaan verdiepen.
Zelf-injectie op zich is ook niets ‘extreems’. Er zijn in Nederland naar schatting minimaal 400.000 mensen die het doen vanwege diabetes (insuline-injecties). Voor HRT/TRT zijn er twee opties: subcutaan, in een huidplooi, of intramusculair, in een spier. Beide manieren zijn makkelijk aan te leren en daarna veilig. Subcutaan geeft de meest stabiele niveaus terwijl intramusculair bij veel mannen de voorkeur heeft omdat zij vaak grotere hoeveelheden moeten of willen injecteren.
Vrouwen hebben overigens ook progesteron (komt soms via de spiraal) en vaak ook wat testosteron (voor het libido) nodig naast de estradiol. Met bloedmetingen kan de behandeling op maat worden gemaakt, maar dat kan alleen goed met injecties vanwege de betere doseerbaarheid en de constante afgifte van hormonen in het lichaam.
Wat moet je nemen en hoe hoog moet je doseren?
Voor mannen is het vrij eenvoudig want die hebben alleen maar testosteron nodig (slechts heel soms zogenaamde aromotase-remmers) en die kennen hun gezonde niveaus (als ze dat ooit gemeten hebben). Bij mannen is het testosteronniveau ook redelijk stabiel met een dagelijks ritme. Mannen op TRT doseren meestal naar een hoog normaal niveau toe (25-28 nmol/L) en halen dat gemiddeld met 100mg testosteron per week verdeel over 2 injecties. Vandaar uit gaan ze de doses wat bijstellen tot hun gevoel optimaal is en er geen problematisch bloedwaarden ontstaan (meestal is Ht/hematocriet) beperkend.
Voor vrouwen is het veel lastiger want die hebben naast estradiol vaak ook progresteron en soms wat testosteron nodig. Bovendien is bij menstruerende vrouwen het estradiolniveau niet stabiel maar zeer variabel, met de hoogste piek tijdens de ovulatie en de het laagste dal tijden=s de mensturatie. Op HRT moeten vrouwen het estradiol-noveau naar een constant niveau gaan doseren dat daar ergens tussenin ligt. Dit moet worden overlegd met de specialist.
- Na de menopauze zonder HRT: vaak < 70 pmol/L
- Cyclische premenopauzale waarden: 70–1300 pmol/L (fase-afhankelijk)
- Een gewenst ‘gemiddeld’ estradiolniveau bij vrouwen na de menopauze op HRT ligt dan ruwweg rond 200–600 pmol/L waarbij hogere doseringen een duidelijk beter gevoel gevoel geven maar door artsen niet worden gedaan uit onwetende voorzichtigheid en hun richtlijnen
Let op onderstaande grafiek is in pg/mL terwijl dit artikel en de meeste labs in pmol/L specificeren.
Tenslotte
Mij moet je natuurlijk nooit direct geloven als het om jouw gezondheid gaat, daarom hier een kliniek/arts in het UK die het al jaren gewoon aanbiedt en beschrijft waarom ze dat doen, en zo zijn er vele buiten Nederland.
Uit het artikel: "In my professional opinion, injections are the only effective method of achieving stable hormone levels. They allow for careful titration of dose according to effect, something that patches, creams, orals, and wishful thinking cannot."
Ik heb ook een AI fact check gedaan: https://www.perplexity.ai/search/kun-je-dit-artikel-controleren-k4ocj4pKRQmshhnRUUostQ#0